Door Diane Kamphuis – GGZ-agoog & holistisch therapeut
Van fluisteren naar schreeuwen: wanneer je lichaam om aandacht vraagt
Je lichaam begint meestal niet met schreeuwen.
Het begint zacht.
Een beetje minder energie.
Een onrustige nacht.
Spanning in je schouders.
Een vol hoofd.
Je bent sneller geïrriteerd.
Of je merkt dat je minder goed tegen prikkels kunt.
Misschien denk je:
Het is gewoon druk.
Ik slaap vanavond wel wat langer.
Volgende week wordt het rustiger.
En dus ga je door.
Maar wat gebeurt er wanneer je steeds opnieuw niet luistert?
Eerst fluistert je lichaam
Je lichaam probeert voortdurend af te stemmen op wat er met jou gebeurt.
Op hoeveel je doet.
Hoeveel je slaapt.
Hoeveel spanning je ervaart.
Hoeveel ruimte er is voor ontspanning en herstel.
Wanneer er iets uit balans raakt, kan je lichaam dat op allerlei manieren laten merken.
Niet altijd duidelijk.
Soms alleen als een klein verschil met hoe je je normaal voelt.
Je bent net wat sneller moe.
Je hebt minder geduld.
Je voelt je wat onrustiger.
Je slaapt minder diep.
Op zo'n moment is er misschien nog helemaal geen reden om alarm te slaan.
Maar het kan wel een goed moment zijn om even te luisteren.
We zijn alleen heel goed geworden in niet luisteren
Dat klinkt misschien vreemd.
Maar kijk maar eens hoe vaak we signalen wegduwen.
Moe?
Koffie.
Slecht geslapen?
Nog een nachtje.
Druk?
Deze week is gewoon even hectisch.
Hoofdpijn?
Een paracetamol en door.
Onrust?
Nog even dit afmaken.
Dat is niet per se verkeerd.
Soms moet je gewoon door.
Het leven kan niet altijd stilgelegd worden zodra je moe bent.
Maar als doorzetten steeds de standaardreactie wordt, kan het gebeuren dat je steeds verder verwijderd raakt van wat je lichaam eigenlijk nodig heeft.
Wanneer fluisteren niet genoeg is
Als signalen langere tijd weinig aandacht krijgen, kunnen ze steeds duidelijker worden.
Je bent niet meer alleen een beetje moe.
Je voelt je voortdurend uitgeput.
Je slaapt niet af en toe slecht, maar merkt dat je nachtrust al langere tijd niet goed voelt.
Je hebt niet alleen af en toe een vol hoofd, maar komt nauwelijks meer tot rust.
Je merkt dat je steeds minder kunt hebben.
Of dat dingen die vroeger vanzelf gingen ineens veel energie kosten.
Dat betekent niet automatisch dat één bepaald signaal door één bepaalde oorzaak komt.
Ons lichaam is complex.
Maar het kan wel een uitnodiging zijn om niet alleen naar het afzonderlijke probleem te kijken.
Hoe gaat het eigenlijk met mij als geheel?
Soms gaat je lichaam steeds harder spreken
Je kunt het vergelijken met een kompas.
Zolang je af en toe kijkt, kun je je koers bijstellen.
Maar als je het kompas steeds weglegt omdat je haast hebt, merk je misschien pas veel later dat je een heel andere richting bent opgegaan.
Zo kan het ook met je lichaam voelen.
Eerst is er een klein signaal.
Daarna nog één.
Je past je een beetje aan.
En nog een beetje.
Totdat je op een dag denkt:
Hoe ben ik hier eigenlijk terechtgekomen?
Je hoeft niet te wachten tot je lichaam je stilzet
Dat vind ik misschien wel één van de belangrijkste dingen.
We denken soms dat we pas iets aan onze leefstijl hoeven te veranderen wanneer het echt niet meer gaat.
Maar waarom zou je wachten tot je lichaam heel hard om aandacht vraagt?
Je mag ook luisteren wanneer het nog zachtjes spreekt.
Wanneer je merkt dat je energie verandert.
Wanneer je nachten onrustiger worden.
Wanneer je steeds minder ruimte voelt.
Wanneer je merkt dat je prikkelbaarheid toeneemt.
Niet omdat je bang moet zijn voor ieder signaal.
Maar omdat je jezelf serieus mag nemen.
Luisteren betekent soms: iets anders kiezen
Wanneer je merkt dat je lichaam om aandacht vraagt, hoeft de oplossing niet groot te zijn.
Misschien betekent luisteren dat je een avond niets plant.
Misschien dat je eerder naar bed gaat.
Misschien dat je een wandeling maakt.
Misschien dat je telefoon even uitgaat.
Misschien dat je iets afzegt.
Misschien dat je een gesprek aangaat.
Of misschien dat je hulp zoekt wanneer je merkt dat je er zelf niet uitkomt.
Luisteren betekent niet altijd rust nemen.
Het betekent vooral:
afstemmen op wat er op dit moment nodig is.
Je bent niet zwak omdat je lichaam aandacht vraagt
Misschien ben je gewend om streng voor jezelf te zijn.
Je vindt dat je sterker moet zijn.
Meer moet kunnen.
Niet zo moet zeuren.
Gewoon door moet gaan.
Maar je bent niet zwak omdat je moe bent.
Je bent niet lui omdat je rust nodig hebt.
En je hoeft jezelf niet te veroordelen omdat je lichaam iets anders nodig heeft dan jij had gepland.
Je lichaam heeft geen oordeel over jou.
Het geeft informatie.
De vraag is alleen:
Ben je bereid om te luisteren?
Een kleine check-in
Denk eens terug aan de afgelopen weken.
Zijn er signalen die steeds terugkomen?
Misschien:
- vermoeidheid;
- slecht slapen;
- spanning;
- onrust;
- een vol hoofd;
- sneller geïrriteerd zijn;
- minder goed kunnen ontspannen;
- minder energie voor de dingen die je belangrijk vindt.
Kies er één uit.
Niet om er meteen iets aan te doen.
Maar om jezelf af te vragen:
Wanneer merkte ik dit voor het eerst?
Wat gebeurde er toen in mijn leven?
Wat heb ik sindsdien nodig gehad?
En misschien de belangrijkste:
Heb ik daar eigenlijk naar geluisterd?
Je lichaam hoeft niet eerst te schreeuwen
Misschien is dat wel de mooiste manier om hiernaar te kijken.
Je hoeft niet te wachten tot je lichaam je dwingt om stil te staan.
Je mag luisteren wanneer het nog fluistert.
Niet vanuit angst.
Niet vanuit controle.
Maar vanuit aandacht.
Want hoe eerder je merkt dat er iets verandert, hoe meer ruimte er kan zijn om te onderzoeken wat je nodig hebt.
Je lichaam probeert niet tegen je te werken.
Het probeert contact met je te houden.
Verder lezen over luisteren naar je lichaam
Wil je verder ontdekken wat jouw lichaam je probeert te vertellen?
→ Hoe leer je luisteren naar je lichaam?
→ Kleine signalen van je lichaam herkennen
→ Voel je dat er iets niet klopt, maar weet je niet wat?
→ Wat vertelt jouw vermoeidheid je?
→ Luisteren naar je lichaam: waarom jouw klachten misschien geen probleem zijn, maar een boodschap
Van luisteren naar begrijpen
Wanneer je steeds beter leert herkennen dát je lichaam iets aangeeft, ontstaat vaak een volgende vraag:
Waarom gebeurt dit eigenlijk?
Dat is de volgende stap binnen de Vitastisch Lijf & Brein Methode: Begrijpen.
Daar kijken we verder naar wat er onder de oppervlakte kan meespelen en hoe je lijf en brein elkaar beïnvloeden.