Lijf & Brein: ze kunnen niet zonder elkaar

Gepubliceerd op 20 augustus 2026 om 21:02

Door Diane Kamphuis – GGZ-agoog & holistisch therapeut

Je lichaam en je brein zijn voortdurend met elkaar in gesprek.

Toch kijken we vaak naar klachten alsof ze op zichzelf staan.

Je bent moe en zoekt iets waardoor je meer energie krijgt.
Je slaapt slecht en probeert eerder naar bed te gaan.
Je hebt buikklachten en gaat op zoek naar wat je wel of niet mag eten.
Je voelt je gespannen en probeert vooral meer rust te nemen.

Dat is begrijpelijk.

Maar soms helpt het om een stap terug te doen.

Want je lichaam en je brein werken niet los van elkaar.

Wat er in je hoofd gebeurt, kan invloed hebben op hoe je lichaam voelt. En andersom kan wat er in je lichaam gebeurt invloed hebben op hoe je denkt, voelt en reageert.

Als je die verbinding beter gaat begrijpen, ga je ook anders kijken naar wat je lichaam je vertelt.

Je lichaam en je brein zijn voortdurend met elkaar verbonden

Misschien herken je dit:

Je hebt een drukke periode achter de rug. Je agenda zat vol en je hebt weinig tijd genomen om op adem te komen.

Eerst merk je dat je minder energie hebt.

Daarna slaap je wat onrustiger.

Je hoofd blijft 's avonds maar doorgaan.

Je hebt misschien meer trek in zoet of merkt dat je sneller geïrriteerd bent.

En ondertussen denk je misschien:

Ik moet gewoon wat beter mijn best doen.

Maar je lichaam kan op dat moment iets heel anders vertellen.

Het kan zijn dat verschillende dingen elkaar beïnvloeden.

Stress en spanning kunnen bijvoorbeeld invloed hebben op je slaap. Slecht slapen kan weer invloed hebben op je energie en je stemming. En wanneer je weinig energie hebt, kan het moeilijker worden om goed voor jezelf te zorgen.

Zo ontstaat soms een patroon.

Niet omdat je iets fout doet.

Maar omdat lijf en brein voortdurend op elkaar reageren.

Een klacht staat zelden helemaal op zichzelf

Wanneer je ergens last van hebt, willen we vaak zo snel mogelijk van die klacht af.

Dat is logisch.

Maar als je alleen naar het symptoom kijkt, zie je soms maar een klein stukje van het geheel.

Stel dat je iedere middag uitgeput bent.

Dan kun je jezelf afvragen:

Hoe krijg ik meer energie?

Maar je kunt ook nieuwsgieriger kijken:

  • Hoe slaap ik de laatste tijd?
  • Hoe ziet mijn voeding eruit?
  • Hoeveel spanning ervaar ik?
  • Neem ik voldoende herstelmomenten?
  • Beweeg ik genoeg of misschien juist te veel?
  • Waar gaat mijn energie gedurende de dag naartoe?
  • Welke patronen spelen steeds opnieuw mee?

Dat betekent niet dat er altijd één duidelijke oorzaak is.

Juist niet.

Het gaat erom dat je leert kijken naar de samenhang.

Binnen de Vitastisch Lijf & Brein Methode kijken we daarom niet naar één los onderdeel, maar naar het geheel: bewustwording, patronen, voeding, ontspanning, beweging en slaap. 01 Luisteren naar je lichaam 15…

Je lichaam probeert niet tegen je te werken

Dit is misschien wel één van de belangrijkste veranderingen in hoe je naar jezelf kunt kijken.

Je lichaam is niet je tegenstander.

Vermoeidheid is vervelend.
Onrust is vervelend.
Slecht slapen is vervelend.
Buikklachten zijn vervelend.

Maar je hoeft jezelf daarom niet te zien als iemand bij wie iets mis is.

In mijn werk gebruik ik soms de vergelijking met een dashboardlampje.

Als er in je auto een lampje gaat branden, kun je natuurlijk proberen het lampje uit te zetten.

Maar daarmee weet je nog niet waarom het brandt.

Met signalen van je lichaam kun je op een vergelijkbare manier kijken.

Niet alleen: hoe krijg ik dit weg?

Maar ook:

Wat probeert mijn lichaam mij duidelijk te maken?

Die andere vraag kan ruimte geven om verder te kijken. 01 Luisteren naar je lichaam 15…

Je brein speelt daarin ook een belangrijke rol

Je brein verwerkt voortdurend informatie.

Wat je meemaakt.
Wat je denkt.
Wat je voelt.
Wat je verwacht.
Wat je gewend bent.

Veel van wat je iedere dag doet, gebeurt bovendien automatisch.

Je staat op.
Je werkt.
Je zorgt.
Je eet op vaste momenten.
Je reageert zoals je gewend bent.
En voor je het weet is de dag alweer voorbij.

Dat is niet vreemd. Ons brein houdt van bekende patronen.

Maar juist daardoor kun je soms jarenlang iets doen zonder je af te vragen:

Werkt dit eigenlijk nog voor mij?

Bewustwording kan daar verandering in brengen.

Niet door jezelf voortdurend te analyseren.

Maar door af en toe stil te staan en op te merken wat er gebeurt.

Wat voel ik?
Wat denk ik?
Wat heb ik nodig?
Wat kost me energie?
Waar krijg ik juist energie van?

Wanneer je die verbinding tussen je lijf en je brein beter leert zien, ontstaat er meer ruimte om bewuste keuzes te maken.

Ook je leefstijl maakt deel uit van het geheel

Hoe je je voelt wordt niet door één ding bepaald.

Je voeding speelt een rol.
Je slaap speelt een rol.
Beweging speelt een rol.
Ontspanning speelt een rol.
Stress en spanning spelen een rol.
Maar ook je gewoontes, je omgeving en de manier waarop je met jezelf omgaat.

Dat is precies waarom losse oplossingen soms niet het hele verhaal vertellen.

Je kunt bijvoorbeeld heel gezond eten, maar ondertussen structureel te weinig slapen.

Of je neemt iedere avond bewust tijd om te ontspannen, maar je agenda blijft overvol.

Of je wilt meer bewegen, maar je lichaam vraagt eigenlijk eerst om herstel.

Dan is het niet zo gek dat je niet het resultaat krijgt waar je op hoopt.

Het betekent niet dat je harder je best moet doen.

Misschien vraagt het om anders kijken.

Van klacht naar nieuwsgierigheid

Dat is voor mij de kern van Begrijpen.

Niet:

Wat doe ik verkeerd?

Maar:

Wat gebeurt er eigenlijk in mij?

Die vraag verandert de manier waarop je naar jezelf kijkt.

Je hoeft niet meteen een antwoord te hebben.

Je hoeft ook niet iedere klacht zelf te verklaren.

Het gaat erom dat je jezelf toestemming geeft om nieuwsgierig te zijn.

Want wanneer je begrijpt dat je lijf en brein met elkaar verbonden zijn, wordt het makkelijker om signalen niet alleen als last te zien.

Je kunt ze gaan gebruiken als informatie.

Als een uitnodiging om even stil te staan.

En dan ontstaat er ruimte voor herstel

Luisteren en begrijpen zijn geen losse stappen.

Ze lopen in elkaar over.

Eerst merk je iets op.

Wat merk ik?

Daarna ontstaat de nieuwsgierigheid.

Waarom voel ik dit?

En vervolgens komt misschien vanzelf de volgende vraag:

Wat heb ik nodig?

Daar begint Herstellen.

Niet met een perfect plan.

Maar met kleine stappen die passen bij jou en bij wat jouw lichaam op dat moment nodig heeft.

Herstel ontstaat onderweg.

Van luisteren naar begrijpen

Je hoeft je lichaam niet volledig te begrijpen om er beter naar te kunnen luisteren.

En je hoeft niet alles op te lossen wat je ontdekt.

Misschien is het voor vandaag al genoeg om jezelf één vraag te stellen:

Wat gebeurt er eigenlijk in mijn lijf en brein?

Dat is de stap van Begrijpen binnen de Vitastisch Lijf & Brein Methode.

Van luisteren naar begrijpen.
Van begrijpen naar herstellen.
En uiteindelijk naar een manier van leven die beter bij jou past.

Van luisteren naar herstellen. Jouw route naar een lichter leven.